Genetische code is veranderbaar.

Genetische code is veranderbaar.

Onlangs zak ik op een zondagavond aan de buis gekluisterd. De Nova uitzending ging over een der meest intrigerende onderwerpen die de wetenschap kent. Onze genetische aanleg.

In 1981 poneerde ik in mijn desertaat een aantal stellingen. Zoals bekend zijn stellingen vaak nog niet bewezen wetenschappelijke “feiten”. Een van mijn stellingen handelde over het feit dat de genetische code een veranderbaar begrip is. Naast mijn stelling had ik ook uitgelegd waarom dit zo zou zijn. Er werd mij dringend verzocht om mijn stelling te verwijderen anders zou dit een negatieve invloed op mijn eindresultaat kunnen hebben.

De Nova uitzending handelde over het nu bewezen feit dat mijn stelling juist was. Het vreemde van wetenschap is dat deze erg conservatief is. Genetici zijn daar helemaal geen uitzondering op. Een ieder zal dit bevreemden want juist in het veld van genetica zijn er enorme ontdekkingen gedaan door de jaren heen.

Nadat de DNA als drager van het genetisch materiaal was geïdentificeerd werd er gewerkt aan een genetische kaart van het menselijk chromosoom. Hierbij werd er vanuit gegaan dat alle gegevens die hierin waren vastgelegd door de eeuwen van mens op mens waren overgedragen. Families zouden door de eeuwen heen ongeveer dezelfde kenmerken hebben. Hoe anders zou dan DNA als forensische code kunnen worden gebruikt.

Maar het blijkt dat de genen wel degelijk informatie van het huidige leven vastleggen om over te dragen aan toekomstige generaties. Het onderzoek van …………………… ging vooral over zogenaamde “intense ervaringen”. Een intense ervaring zoals bijvoorbeeld een aardbeving, oorlog of levensingrijpende gebeurtenis geeft een directe “inprint” op de genen. Een genetische “inprint” ontstaat door verschuiving in de basische paren waar het DNA is uit opgebouwd. Er is sprake van een chemische verandering.

Deze chemische verandering wil ik nu doortrekken naar onze sporten. Sport is voor menigeen een intensieve ervaring. Beoefening en supporten van sport heeft op sommigen zelfs een levensverandering tot gevolg.

Ik ga hier nu twee stellingen neerleggen waarover een hevige discussie kan uitbarsten.

1) mensen die zichzelf in dit leven vet eten beschadigen daarbij bewust hun genetische code en brengen toekomstige generaties in gevaar
2) ondanks dat top-sport een door en door intense ervaring is voor de beoefenaren blijkt uit onderzoek dat er geen directe overdracht de wens tot topsport maar wel van aanleg

1) Vetzucht ontstaat vaak geleidelijk. In dit verhaal praten wij NIET over mensen met een ziekelijke aanleg tot vetzucht of een andere lichamelijke afwijking waardoor de aanmaak van vet of “dikte” is ontstaan. Het gaat hierover mensen die BEWUST door eten aankomen.

Eetlust kan voort komen uit veel oorzaken. Frustraties, problemen en onachtzaamheid zijn de belangrijkste oorzaken. Over het algemeen gaan het zeer geleidelijk. Er ontstaan kleine vetophopingen die eerst worden afgedaan met smoezen. Naarmate het eetpatroon verergerd is er geen sprake meer van verbergen. Er is nooit sprake van aanvaarding door de “dikkerd”. Hij of zij vindt het helemaal niet leuk om dik te zijn. De onvrede met het eigen lichaam wordt een intense ervaring. Deze ervaring kan zo intens worden dat er in de genen een verandering ontstaat. Deze verandering wordt overdraagbaar. Het probleem zal vooral ontstaan wanneer de kinderen boven de dertig worden verwekt. De tijd dat het “inprinten” heeft gehad is dan definitief geworden. Om deze stellingen definitief te bevestigen zal nog verder onderzoek nodig zijn, toch zou ik er wel rekening mee houden.

2) Van topsporters wordt verwacht dat hun kinderen ook dezelfde sporten gaan beoefenen. Maar dit is vaak niet het geval. Kinderen van top sporters zijn over het algemeen lichamelijk wel gezonder dan leeftijd genoten. Dit geldt natuurlijk wel voor steroïde vrije beoefening van de sport. Ook heeft het kind van een tevreden sub-topper dezelfde aanleg.

Het fenomeen dat de aanleg voor sport wel wordt overgedragen maar de sport wens niet heeft, denk ik, niet veel te maken met elkaar. Een (sub) top sporter die wat heeft bereikt kan tevreden terug kijken. Vaak “hoeft hij / zij niet meer zonodig” de “drang om zich te bewijzen” heeft een kentering ondergaan. Er is sprake van een zekere berusting. Kinderen voelen dit haarfijn aan. Wanneer er van huis uit geen dwang wordt uitgeoefend zal het kind zich vaak in een andere tak van sport gaan ontwikkelen en met regelmaat worden het in die sport ook weer toppers.

Twee stellingen die veel stof zullen doen oplaaien, maar wanneer je objectief om je heen kijkt kan je niet anders dan tot de conclusie komen dat ze kloppen.

Gelukkig is de wetenschap steeds meer in beweging en komt er meer ruimte voor het toekomst visie denken, worden stellingen niet meer zo snel in de ban gedaan. Met de genetische code zal nog veel gaan gebeuren want nu pas kan de Darwin theorie op de praktijk worden getest. Want ook deze theorie zal veranderingen ondergaan want de “oorsprong van de mens” uit een gemeenschappelijk ouder staat nu ook ter discussie. Mogelijk komt een deel van de mensen uit visachtigen, een ander deel uit aapachtigen en weer een ander deel uit………………… tja, straks blijkt er toch een deel buitenaards te zijn.

Arnaud van der Veere
Biochemicus